Вселенскиот телескоп „Џејмс Веб“ откри докази дека водениот мраз во младиот планетарен систем Бета Пикторис е постар од самата ѕвезда околу која денес кружи. Анализата укажува дека голем дел од мразот потекнува од меѓуѕвездениот простор, односно од материјалот што постоел уште пред почетокот на создавањето на планетите во системот.

Бета Пикторис се наоѓа на 64 светлосни години од Земјата и е опкружена со диск од прашина и помали тела. Научниците го испитувале составот и структурата на мразот во тој диск, а важен показател бил неговиот спектрален потпис.

Водата што замрзнува на умерени температури создава уредена кристална структура. Таквиот кристален мраз остава изразен сигнал во спектарот, малку над 3 микрометри. Кај Бета Пикторис, меѓутоа, овој сигнал не бил забележан. Наместо тоа, мразот е речиси целосно аморфен, со неуредна, стаклеста структура.

Аморфниот мраз се создава кога молекулите на водата замрзнуваат многу брзо и на многу ниски температури, без да успеат да се распоредат во кристална решетка. Според проценката на истражувачите, помалку од 7 проценти од водениот мраз во системот е кристален. Тоа отстапува од претходните модели, според кои мразот во дисковите од остатоци околу ѕвездите би требало главно да има кристална форма.

За аморфниот мраз да остане таков, неговата температура мора да биде под околу 100 келвини, односно минус 173 Целзиусови степени. Можно е и неговата структура да се нарушува под влијание на ултравиолетово зрачење, космички зраци или честички што ги исфрла ѕвездата.

Истражувачите сметаат дека рамномерната распределба на мразот низ дискот е последица на чести судири меѓу планетезимали. При ваквите удари се ослободува свежа ледена прашина, вклучително и мраз што претходно бил заштитен во внатрешноста на телата. Така се надополнува материјалот што ѕвездената светлина постепено го уништува.

Претходни инфрацрвени снимки веќе покажале закривена и нерамномерна трага од прашина во југозападниот дел од дискот, која се поврзува со силен судир. Новите резултати исто така ја поддржуваат идејата дека јаглеродниот моноксид во системот доаѓа од судири на ледени тела.

Откритието сугерира дека меѓуѕвездениот мраз може да биде вообичаена почетна состојка во планетарните системи, а со тоа и водата потребна за создавање светови богати со вода.